Obszar Jurajskich Parków Krajobrazowych.


Obszar Jurajskich Parków Krajobrazowych, którego łączna powierzchnia wynosi 70 375 ha, wraz z otuliną (wydzielony obszar ochronny wokół chronionego przyrodniczo terenu) i Ojcowskim Parkiem Narodowym, jest największym w Polsce terenem, który podlega ochronie.  
W skład Jurajskich Parków Krajobrazowych wchodzi 6 parków, położonych na zachód i północ od Krakowa, a są to:
- Bielańsko-Tyniecki Park Krajobrazowy
- Dłubniański Park Krajobrazowy
- Park Krajobrazowy Dolinki Krakowskie
- Park Krajobrazowy Orlich Gniazd
- Rudniański Park Krajobrazowy
- Tenczyński Park Krajobrazowy
Zespół Jurajskich Parków Krajobrazowych utworzony został w 1981 roku, a w 1999 roku w wyniku reformy administracyjnej ZJPK został powiększony o część obszaru, który dawniej znajdował się w granicach ZJPK województwa katowickiego. Dyrekcja Zespołu swoją siedzibę ma w Krakowie. 30.01.2009 r. Zespół Jurajskich Parków Krajobrazowych wraz z Zespołem Parków Krajobrazowych Pogórza i Popradzkiem Parkiem Krajobrazowym, został przekształcony w Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Małopolskiego z oddziałami w Krakowie, Tarnowie i Starym Sączu.

Pomysłodawcą utworzenia na obszarze Jury Krakowsko-Częstochowskiej parku krajobrazowego był dr Zygmunt Novak (wystąpił z nim w 1948 roku). Kierował on pracami zmierzającymi do zagospodarowania terenu Jury. Efektem koncepcji planistycznych było powstanie w latach 50-tych i 60-tych szeregu rezerwatów przyrody. Parki krajobrazowe powstały dopiero w latach 1980-1982. Ich głównym celem była ochrona przyrody i kultury Jury w powiązaniu z racjonalnym wykorzystaniem dla potrzeb społecznych i turystycznych.

Charakterystyczną cechą parków utworzonych na Jurze Krakowsko-Częstochowskiej jest niezwykłe zróżnicowanie pod względem morfologicznym i krajobrazowym.Składa się na to m.in. mnóstwo  malowniczych wapiennych skałek w formie bram, ostańców, schronisk skalnych, wywierzysk oraz licznych jaskiń i głębokich dolin. Południową część obszaru budują liczne zręby i zapadliska tektoniczne o przebiegu równoleżnikowym, a osiami tej części są: Rów Krzeszowicki, Garb Tenczyński i dolina Wisły zwana Bramą Krakowską. Znaczną część powierzchni parków stanowią zespoły leśne będące ostoją wielu ciekawych gatunków flory i fauny. Bardzo bogata jest flora roślin naczyniowych, która obejmuje około 1300 gatunków. Wiele roślin stanowi przyrodnicze osobliwości, ma tutaj jedyne w Polsce stanowiska występowania lub należy do gatunków rzadkich i zagrożonych. Wśród nich znajdują się: brzoza Szafera, fiołek bagienny, cięmiężyca zielona, skalnica gronkowa, przetacznik wczesny, turzyca bagienna, kosaciec syberyjski, kłokoczka południowa oraz około 10 gatunków storczyków. Ponadto na terenie parków rośnie wiele gatunków mchów, porostów i grzybów. Natomiast na faunę parków składa się około 50 gatunków ssaków (bobry, nietoperze), ponad 170 gatunków ptaków (bocian czarny, ptaki drapieżne, zimorodek), około 20 gatunków płazów i gadów oraz 25 – 30 gatunków ryb. Niezwykle cenna i różnorodna jest również fauna bezkręgowców obejmująca około 1200 gatunków motyli, 700 gatunków chrząszczy, 250 gatunków pszczołowatych i prawie 100 gatunków mięczaków. Wielką osobliwością są nietoperze. Na obszarze parków występuje kilkanaście gatunków tych ssaków.
Oprócz bogactwa przyrodniczego obszar wartościowy jest również z punktu widzenia kulturowego. Występują tu także liczne stanowiska archeologiczne oraz zabytkowe obiekty architektoniczne, takie jak ruiny średniowiecznych zamków, zespoły dworskie i kościoły. Na całym terenie Parków znajdują się cenne pod względem przyrodniczym rezerwaty przyrody ożywionej i nieożywionej, użytki ekologiczne, stanowiska dokumentacyjne oraz pomniki przyrody.



Galeria zdjęć





Dodaj komentarz
skomentuj


Brak komentarzy


powrót



Opublikowano przez: Twoja Małopolska
Data publikacji: 23 Lutego 2012

Podziel się