Festiwal Conrada 2017


Niepokój
Jak rozmawiać o współczesnym świecie? O ludziach, ich słabościach i tak charakterystycznym dla naszych czasów, przenikającym do głębi niepokoju?


„Coraz częściej ogarnia nas przekonanie, że – jak mówił Conrad – »groźba napiera zewsząd« i że naszym zadaniem – artystów, intelektualistów, nauczycieli, studentów, dziennikarzy – jest rozumienie tego, co nadchodzi, a co na razie tylko nielicznym udaje się trafnie sformułować” – zapowiada Michał Paweł Markowski, dyrektor artystyczny Festiwalu Conrada (23-29 października).

By pomóc nam zrozumieć i udomowić współczesne lęki, do Krakowa zjadą twórcy różnych kultur i światopoglądów, związani nie tylko z literaturą, ale także z filmem, teatrem, muzyką czy sztukami plastycznymi. „Chcemy rozmawiać o współczesnych niepokojach na świecie, o niespokojnych ruchach jednostek i zbiorowości, o gwałtownych emocjach” – podkreśla Markowski. W tym roku hasłem przewodnim jest wspomniany Niepokój.

Literatura inaczej
Biblia jakiej jeszcze nie znacie: 35 opowieści, 528 stron, 1500 ilustracji. Książka dla wszystkich pokoleń. Rysownik Serge Bloch zdradzi tajniki pracy nad imponującą księgą słowa i obrazu Biblia. Wielkie opowieści Starego Testamentu, którą stworzył wraz z biblistą Frédérikiem Boyerem. Z kolei o powieści graficznej Kongo, adaptacji graficznej Jądra ciemności opowie jej współautorka, szwedzka pisarka Catherine Anyango. Z kolei szwajcarski artysta i grafik Tom Tirabosco poprowadzi warsztaty w oparciu o komiks. Jak odzwierciedlić obraz piekła przedstawiony przez Conrada? Czy za sprawą słowa pisanego można prawdziwie poczuć, zobaczyć i usłyszeć? A czy przekład jest w stanie dogłębnie oddać zamysł autora? Tajniki (nie)wierności przekładu wyjawi Jacek Dukaj, autor Heart of Darkness w nowej – nie tyle przetłumaczonej, co spolszczonej – szacie językowej. Z Olgą Tokarczuk będzie można porozmawiać o zrealizowanym na podstawie jej powieści Prowadź swój pług przez kości umarłych filmie Pokot, którego jest współscenarzystką, natomiast Willemijn Lamp, pomysłodawczyni i dyrektorka holenderskiego festiwalu Read My World, opowie o nietypowych sposobach promowania festiwali literackich.

Jaki dobroczynny wpływ na życie człowieka może mieć literatura, przekonali się... więźniowie. Może nas to dziwić, ale według badań odsetek czytelników w zakładach zamkniętych jest zaskakująco wysoki. W dyskusji o społecznej funkcji literatury wezmą udział pisarka i felietonistka Sylwia Chutnik, działaczka społeczna i założycielka fundacji Zmiana Maria Dąbrowska oraz Wojciech Brzoska od lat propagujący kulturę wśród więźniów i Mikołaj Grynberg, pisarz i fotograf, który na zdjęciach uwieczniał między innymi cele śmierci. Spotkamy się także z Lilianą Hermetz, laureatką Nagrody Conrada 2015, która opowie o swojej drugiej powieści Costello. Przebudzenie, natomiast irańska powieściopisarka i prozaiczka Goli Taraghi oraz jej rodak, tłumacz literatury niemieckiej i dramatopisarz Mahmoud Hosseini Zad zabiorą nas do świata perskich opowieści. Izabela Filipiak (Morska), Remigiusz Ryziński, Krzysztof Tomasik przybliżą homoseksualną perspektywę w literaturze oraz w myśleniu i pisaniu o niej.

Polskie prowincjałki
O polskiej rzeczywistości i o nas samych porozmawiamy z naszą czołową podglądaczką i parodystką Dorotą Masłowską. Podczas spotkania autorka opowie o tych elementach naszego świata (i nas samych), których się wstydzimy, ale które z różnych powodów pielęgnujemy, nie chcąc (lub nie potrafiąc) się ich pozbyć. Temat dzisiejszej Polski, ukrytej pod postacią na pozór baśniowej krainy, pojawi się z pewnością podczas spotkania z Michałem Witkowskim, którego najnowsza powieść Wymazane zabiera nas do kipiącego od żądz i emocji miasteczka „na Dzikim Wschodzie”. Możliwości Solidarności przedstawią Marta Dzido i Piotr Śliwowski, współautorzy dokumentu Solidarność według kobiet poświęconego historii kilkunastu odważnych Polek, które wpłynęły na zmianę realiów politycznych w Polsce. A co właściwie gra w duszy środkowoeuropejskiej? Można by się właściwie pokusić o stwierdzenie, że z perspektywy Czech, Węgier i Polski świat jawi się jako wyjątkowo melancholijny... Cóż, posłuchajmy, co na ten temat mają do powiedzenia nasi południowi sąsiedzi: węgierski tłumacz, krytyk, autor książek László F. Földényi oraz czeski pisarz, redaktor i reżyser Jan Němec. Jak wygląda życie codzienne w małych miasteczkach? Pomysłodawczyni projektu „Światła małego miasta” Agata Grabowska oraz dziennikarz i reporter Kamil Bałuk, autor świetnego reportażu Wszystkie dzieci Louisa o genetycznym eksperymencie w Holandii, opowiedzą, jak to wygląda z perspektywy pojedynczych mieszkańców. Spotkanie poprowadzi Mariusz Szczygieł. Z kolei pisarka i tłumaczka Weronika Gogola oraz poetka, prozaiczka i tłumaczka Wioletta Grzegorzewska przybliżą świat prowincji, tak by nie stracił nic ze swojej wyjątkowości.

Ludzkie słabości
Rozmowa autorki Portretu podwójnego Magdaleny Grzebałkowskiej i Marcina Borchardta – reżysera dokumentu Beksińscy. Album wideofoniczny pozwoli nam przeniknąć do świata dwóch niezwykłych outsiderów, Zdzisława i Tomasza Beksińskich. O szaleństwie i metodzie na podstawie pełnych dramatyzmu Zapisków z domu wariatów Christine Lavant rozmawiać będą jej tłumaczka Małgorzata Łukasiewicz oraz autor posłowia do polskiego wydania Adam Lipszyc. Dramaturg Mateusz Pakuła, reżyserka Eva Rysová, twórcy muzyki i aktorzy Teatru Łaźnia Nowa zastanowią się, czy teatr i literatura są w stanie pomóc człowiekowi, który traci swą moc. Gościem specjalnym będzie znakomity aktor Krzysztof Globisz.

Gdzie szukać przyczyn samobójstwa? Czy leżą one w słabości ludzkiej natury? A może winić należy cywilizację? Nad odpowiedziami zastanowimy się wraz z Anną Kim, austriacką filozofką, pisarką i eseistką oraz szwajcarskim pisarzem i dramatopisarzem Lukasem Bärfussem.

Po raz pierwszy Kraków odwiedzi Siri Hustvedt, której najnowsza powieść Świat w płomieniach traktuje m.in. o nierównych szansach kobiet artystek w zdominowanym przez mężczyzn świecie. Amerykańska pisarka, eseistka i poetka wygłosi wykład mistrzowski w ramach wieńczącej festiwal uroczystej gali Nagrody Conrada.

Modern world
Czy literatura postapokaliptyczna to jedynie fikcja? Hugh Howey, autor bestsellerowej serii powieściowej science fiction Silos, rysuje budzący już nawet nie niepokój, a autentyczną grozę obraz świata po katastrofie. Natomiast o kondycji (rzeczywistego) współczesnego świata, radykalizacji sceny politycznej i skrajnych postawach społecznych opowie amerykańska socjolożka Arlie Russell Hochschild, której książka Obcy we własnym kraju została uznana przez „New York Times” za jedno z sześciu dzieł pozwalających zrozumieć zwycięstwo Trumpa.

Turecka socjolożka Nilüfer Göle, która przez lata prowadziła badania na temat sporów związanych z obecnością muzułmanów w Europie, przybliży źródła napięć i konfliktów w Europie na tle religijnym i etnicznym. Amerykański dziennikarz i historyk Adam Hochschild podczas spotkania z publicznością oraz Wykładu Conradowskiego opowie o Afryce spychanej na margines sumienia świata Zachodu. Warto także posłuchać relacji „z pierwszej ręki” stypendysty programu ICORN Monema Mahjouba, którego ostra krytyka sytuacji politycznej w Libii doprowadziła do wygnania z kraju. Francuski filozof i tłumacz Marc Crépon spróbuje odpowiedzieć na pytanie, czy nadzieja jest możliwa w świecie nienawiści. Monika Muskała, autorka książki Między Placem Bohaterów a Rechnitz. Austriackie rozliczenia, oraz Sacha Batthyany, autor biograficznej opowieści A co ja mam z tym wspólnego? Zbrodnia popełniona w marcu 1945. Dzieje mojej rodziny zastanowią się, jak mówić/pisać o mordzie dokonanym na żydowskich robotnikach przymusowych w Rechnitz. Komentarz wideo wygłosi laureatka Nagrody Nobla Elfriede Jelinek, która również podjęła temat masakry w sztuce Rechnitz (Anioł Zagłady).

Pytania i odpowiedzi
Czego możemy dziś oczekiwać od reportera, powie nam autor Polskiego hydraulika i nowych opowieści ze Szwecji, dziennikarz i reportażysta Maciej Zaremba Bielawski. W jaki sposób czytają, odbierają i tworzą literaturę osoby głuche wytłumaczy wykładowczyni Uniwersytetu w Waszyngtonie Tonya Stremlau, zaś o miłości i wolności porozmawiamy ze szwedzką prozaiczką, poetką, dramatopisarką i tłumaczką Agnetą Pleijel, autorką m.in. wydanej w tym roku powieści Wróżba. Wspomnienia dziewczynki. Dlaczego ludzie nie lubią księgarń? Wraz z hiszpańskim pisarzem Jorge Carriónem, od lat zajmującym się historią księgarń, postaramy się zastanowić, jak zmienić (na lepsze) ten postępujący proces. Jak czytają Conrada polscy znawcy jego twórczości? Za co go cenią? Jakie słabości jego dzieła dostrzegają? W dyskusji wezmą udział filozofka i publicystka Agata Bielik-Robson, pisarz i literaturoznawca Ryszard Koziołek oraz badacz religijnych aspektów literatury Paweł Panas.

Znani nieznani
Żadnego życia nie da się opowiedzieć raz i na zawsze – biografie nie tylko przybliżają nam znane postaci, ale także kształtują nasze rozumienie literatury. Jak pisać o znanych ludziach? Posłuchajmy autorów Wojciecha Orlińskiego (Lem. Życie nie z tej ziemi), Moniki Piątkowskiej (Prus. Śledztwo biograficzne)oraz znawczyni twórczości Witolda Gombrowicza Klementyny Suchanow (Gombrowicz. Ja, geniusz).

***
Festiwal Conrada to również liczne wydarzenia towarzyszące: wystawy (m.in. Nowy region świata w Bunkrze Sztuki, Osobliwe w Muzeum Fotografii), pasmo filmowe w Kinie Pod Baranami, wydarzenia dla dzieci, koncert multiinstrumentalisty Jacka „Budynia” Szymkiewicza z zespołem Chango i lekcje czytania. Podczas festiwalu odbędzie się polska odsłona najsłynniejszej francuskiej nagrody literackiej – Lista Goncourtów: polski wybór. Gościem będzie francuski dramaturg, eseista i powieściopisarz Éric-Emmanuel Schmitt. Ostatniego dnia festiwalu, podczas finałowej gali w Centrum Kongresowym ICE Kraków poznamy również laureata tegorocznej edycji Nagrody Conrada przyznawanej najlepszemu debiutantowi. Wydarzeniem towarzyszącym festiwalu będzie niewątpliwie spotkanie z Danem Brownem, jednym z najpoczytniejszych amerykańskich pisarzy wszech czasów. Spotkanie w Kijów.Centrum stanowi część trasy promującej polskie wydanie najnowszej powieści Browna Początek. Równolegle z festiwalem odbywać się będą 21. Międzynarodowe Targi Książki w Krakowie. (Barbara Zając, miesięcznik "Karnet")

A tych, którzy po intensywnym festiwalowym tygodniu uznają, że chcieliby jeszcze więcej, już teraz zapraszamy na spotkanie w ramach pasma „Conrad po godzinach” (3 grudnia) – gościem specjalnym będzie Colson Whitehead, autor książki Kolej podziemna. Czarna krew Ameryki.

conradfestival.pl




Galeria zdjęć





Dodaj komentarz
skomentuj


Brak komentarzy


powrót



Opublikowano przez: Twoja Małopolska
Data publikacji: 29 Września 2017

Podziel się